beats by dre cheap

Frans de Waal: Majmuni kao ljudi

Frans de Waal.jpg 

Na holandskom programu HUMAN (vidi emisiju )  prikazan je holandski naučnik , biolog i etičar Frans_de_Waal  , koji decenijama proučava ponašanje šimpanza i drugih primata. U Arnhemu u ZOO ima najveća kolonija šimpanza na svijetu ( van divljine ).  Od 1975 de Waal je tamo pratio ponašanje tri mužjaka šimpanza, što je opisao u svjetski poznatoj knjizi Politika kod šimpanza. U toj knjizi je opisao inteligenciju i emocije kod šimpanza. Profesor, koji je poslije napravio vlastiti istraživački centar u Atlanti, direktor je  Yerkes National Primate Research Center, i profesor na Emory univerzitetu.

 Počeo je istraživati psihologiju ljudi i ljudski moral. Po njemu je pogrešna tvrdnja da u ljudima postoji životinjska, bestijalna baza ponašanja  koja je prekrivena tankim slojem morala, odnosno dobrog ponašanja. Proučavanjem majmuna de Waal je došao do zaključka da majmuni imaju moral, dobro ponašanje, koji se izgradio tokom evolucije. Po njemu su ljudi u osnovi dobri, i ne posjeduju bestijalnu osnovu.  Od majmuna su ljudi naslijedili već izgrađen moral koji omogućava dobro ponašanje i empatiju među ljudima.

 Njegove knjige o moralu i ponašanju ljudi su glavna baza pri pripremanju za politiku, kod budućih američkih političara, ali i senatora. Prije tri godine je proglašen jednim od stotinu najuticajnijih ljudi u svijetu.  

Nakon dužeg vremena ponovo je obišao koloniju u Arnhemu. Majmuni su ga prepoznali i poslije niza godina kako ga nisu vidjeli.

Profesor je u ponašanju majmuna našao veoma mnogo sličnosti sa ponašanjem čovjeka. Posebno ga je interesovala agresivnost kod majmuna, a prvi je opisao volju majmuna za izmirenjem – nakon žučnih svađa i borbi. Nedostatak volje za izmirenjem dovodi do tragičnih posljedica.

On je iznio tezu da nije tačno da kod životinja postoji samo pravo jačega i borba za opstanak, kako je to u načelima teorije evolucije, nego da postoje određena moralna pravila i empatija jednih prema drugima. Posebno kod podjele hrane postoji međusobna solidarnost, čak kad je u pitanju alfa mužjak, koji dozvoljava hranu i dijeli je i sa najslabijim članovima kolonije. Druga stvar je kad je seks u pitanju, tu alfa mužjak ne dozvoljava da ga neko zamijeni. To se odnosi samo ako je ženka u ovulaciji, kada postoji otok vulve. Međutim ponekad otekne vulva i kad ne postoji ovulacija i tada alfa mužjak, koji tačno zna da se radi o laznom pozivu, dozvoli i drugim mužjacima da imaju seks.

Profesor ističe da su tri glavne religije nastale u pustinji gdje ljudi nisu nikad vidjeli primate. Bilo je pravo čudo za Evropu, kada su početkom 19 vijeka u Engleskoj dovedeni majmuni iz Afrike. Engleska kraljica Victoria je bila zgrožena činjenicom da majmuni i ljudi toliko sliče. Ljudi su smatrani nečim sasvim drugačijim od životinja.

Jedan od zaključaka u emisiji je da u evoluciji nije napredovao uvijek onaj ko je najjači, nego onaj ko je bio najomiljeniji i koji se najbolje snalazio u  životinjskim društvima. Slično kao i kod ljudi, gdje ne prolazi uvijek najjači nego onaj koji se najbolje pretvara, koji je licemjeran, kome je osmjeh na licu i svi ga vole, a koji je ustvari najopasniji kad je lični interes u pitanju.

Leteci Holandjanin
http://letholandez.blogger.ba
03/03/2011 20:13